cardio_visie
2024 - 2025

KRIMPEN AAN DEN IJSSEL - In 2024 werkte ik in deze gemeente aan een onderzoek met de titel cardio_visie. Ik was hier uitgenodigd door beleidsadviseur Ellen Jacobs (Cultuur, Taal en Evenementen). Bij het onderzoek stond de lang gekoesterde wens centraal om een bruisend "Hart van Krimpen" te realiseren. In dialoog met betrokkenen ontwikkelde ik een plan met de titel 'De Voorstelling'. In 2025 heb ik verder gewerkt aan de mogelijke realisatie van dit plan.
'CARDIO_VISIE' - In deze gemeente is het sinds 2006 de ambitie om de dorpskern een ‘levendig’ karakter te geven. Er ligt een centrumvisieplan (2022) en er worden stappen ondernomen om dit verder uit te werken. Er zijn verschillende partijen betrokken bij dit vraagstuk en de belangen lopen uiteen. Het viel me op dat het voor inwoners onduidelijk is hoe de gesprekken met vastgoedeigenaren en aandeelhouders verlopen. Wanneer resultaten uitblijven werkt dat in het nadeel van de gemeente. Ik stelde de vraag wat een "Hart van Krimpen" precies is of kan zijn. Uiteindelijk was het mijn doel om te zoeken naar nieuwe betekenissen en perspectieven.
Ik heb met veel mensen gesproken en wil iedereen bedanken voor het delen van hun kennis. Ik heb gezocht naar alles wat van betekenis kon zijn voor een bruisend "Hart van Krimpen". Door het lokale DNA te bekijken probeerde ik de huidige situatie te begrijpen. Het viel me op dat er weinig aandacht is en is geweest voor essentiële historische plaatsen. Denk bijvoorbeeld aan de veerdam, waar eens het overzetveer van Capelle naar Krimpen voer. Dit werd vroeger de toegangspoort van Krimpen genoemd. De Hollandsche IJsselkering en de Algerabrug staan er vandaag in de volksmond een stuk minder rooskleurig op. De brug der zuchten werd nooit de geliefde toegangspoort van Krimpen. Hier liggen kansen voor het culturele "Hart" van Krimpen.
Krimpen lijkt in haar ambities verscheurd tussen dorp en stad. De provinciale weg N210 trekt letterlijk een streep door het oude en nieuwe deel van het dorp. Dat pakt nadelig uit voor de beleving van het geheel. Met enige verbazing heb ik gekeken hoe de ontwikkeling van het oude hart van Krimpen (ook wel T'Enge genoemd) stopte, toen alle aandacht in 1960 uitging naar het nieuw te realiseren winkelcentrum. Het is vandaag belangrijk om te kijken hoe beslissingen uit het verleden zich verhouden tot dat wat specifiek is voor de cultuur in Krimpen aan den IJssel. het is daarbij belangrijk om meer aandacht te hebben voor de maanvormige oorsprong van het lintdorp langs de dijk. Het potentiele hart waart ook nu nog in T'Enge.
Verhalen uit het verleden verdienen een volledige vertelling. Als we over de eerste fiets van de steenplaatsdirecteur praten is dat een kans om ook over de vrouwen en kinderen te praten die daar vaak in erbarmelijke omstandigheden moesten werken. We moeten nadenken welke plaats de mensen innemen die Krimpen maken en in het verleden hebben gemaakt. Het valt dan op dat de straten in het dorp enkel naar vorsten, burgemeesters, en mannelijke politici of kunstenaars zijn genoemd. Belangrijke personen (vaak vrouwen) ontbreken. We moeten ook vertellen wie er zijn begraven in de 3e en 4e klasse van de buitendijkse begraafplaats. Als Krimpen aan den IJssel een arbeidersdorp is, waarom staat het beeld van de arbeider dan langs de weg van het industrieterrein en niet midden op het Raadhuisplein?
Bepaalde beslissingen in de gebouwde omgeving hebben littekenweefsel gemaakt. Een litteken zelf geeft misschien geen klachten maar vermindert wel de doorbloeding. Beeldend gesproken, we moeten er voor zorgen dat een nieuw "hart" ook wordt geaccepteerd door het "lichaam" en niet wordt afgestoten. De gemiddelde levensverwachting na een hartransplantatie is ongeveer 15 jaar. Het doet mij denken aan het eens prijswinnende winkelcentrum en de "hartpatient" van vandaag. Wat betekent dit voor de te nemen beslissingen? Het betekent onder andere dat we het "lichaam" als geheel moeten begrijpen alvorens we een succesvolle harttransplantatie kunnen uitvoeren.
Het woord gemeente is afkomstig van de middeleeuwse meent of gemene gronden. Het gemeenschappelijk gebruik van de meenten vereiste een vorm van collectief bestuur. Het hart van Krimpen bestaat nu vooral uit de semi-publiekeruimte van winkelcentrum De Crimpenhof. Het afsluiten van deze ruimte aan het eind van de dag (met ijzeren rolluiken) werkt nadelig voor de beleving van het dorpshart. Dit zorgt voor een hartinfarct of angina pectoris. De gemene grond die overblijft is niet ingericht als verblijfsruimte. Het is ruimte in dienst van het parkeren van auto's.
'DE VOORSTELLING' - Bij Krimpenaren proef ik enige aarzeling als ik het woord gemeente laat vallen. Daarom ontwikkelde ik een voorstel voor een "culturele bouwplaats" met de titel: 'De Voorstelling'. Cultuur is een collectief vormgevingsproces dat steeds opnieuw de ruimte vraagt om te leren en te veranderen. Deze titel verwijst naar een situatie waarbij het Raadhuisplein een decor of podium is voor onze cultuur. 'De Voorstelling' had zo als doel ons handelen onderwerp te maken van het onderzoek naar een bruisend dorpshart. Het kon ons helpen om het gebouwde (stenen) "lichaam" beter te leren begrijpen. Het wilde ons voorstellingsvermogen prikkelen om de situtatie hier anders te denken.
Lees ook: mijn voortgangsberichten uit krimpen aan den IJssel op de website van 'Gezocht: Talentvolle Gemeenten'
Cardio_visie was onderdeel van het innovatielab 'Gezocht: Talentvolle Gemeenten' met als doel om het draagvlak bij gemeenten te vergroten om samen met creatieve en culturele makers te werken aan actuele opgaven.
Een 'culturele bouwplaats' als 'De Voorstelling' realiseren was afhankelijk van mensen die daar samen de schouders onder wilden zetten. In het dorp vond ik onvoldoende draagvlak om dit artistieke plan in 2025 te realiseren.
Met vriendelijke groet, Edwin Stolk.
cardio_visie in de media: BK Informatie, Platfom 31, Binnenlands Bestuur
cardio_visie volgt het concept achter: #theorganisation
cardio_visie wordt mogelijk gemaakt door: innovatielabs - het programma Innovatielabs geeft een impuls aan nieuwe veerkracht in de culturele en creatieve sector. Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie, namens alle rijkscultuurfondsen, en CLICKNL voeren het programma uit in opdracht van het ministerie van OCW. Dit project is gecofinancierd door de gemeente Krimpen aan den IJssel.
Fotografie: Hristina Tasheva, online materiaal
Wanneer u op de hoogte wilt blijven van mijn activiteiten kunt u zich hier inschrijven voor mijn nieuwsbrief.
fotos | videos | pers | innovatielabs | talentvolle g.